Jiu-jitsu: wat heb je nodig?

Jiu-jitsu is een Japanse vechtkunst die draait om zelfverdediging. Je leert vallen zonder je pijn te doen, werpen, klemmen op gewrichten en verwurgingen, maar ook stoten en trappen afweren en uitdelen. Veel lessen gaan over situaties uit het dagelijks leven, zoals een greep losmaken of een aanval met een voorwerp ontwijken. Het is iets anders dan Braziliaans jiu-jitsu (BJJ), dat vooral op de grond plaatsvindt.

In Nederland bestaat naast het traditionele jiu-jitsu ook sportjujitsu, met wedstrijden. Het past bij kinderen die zich zekerder willen voelen, bij volwassenen die zichzelf willen kunnen verdedigen en bij wie van afwisseling houdt. Je oefent veel in tweetallen, dus je maakt snel kennis met je groep.

Kort antwoord

In je eerste lessen kun je meedoen in een trainingsbroek en een T-shirt zonder ritsen of knopen. Daarna koop je een stevig pak en een band. Een bitje is verstandig zodra je met slagen en trappen gaat oefenen, en voor jongens en mannen een kruisbeschermer.

Wat heb je nodig als beginner?

  • Jiu-jitsupak (gi): een dik, stevig pak, vaak gelijk aan een judopak, omdat er veel aan je kraag en mouwen wordt getrokken. Jiu-jitsupakken hebben we nog niet in de winkel; die komen eraan. Je club weet waar je er een kunt halen.
  • Band: je start met wit en haalt via examens de volgende kleuren. Het bandensysteem kan per bond verschillen.
  • Gebitsbeschermer: bij het oefenen van stoten en bij worpen kan een hoofd of knie onverwacht tegen je kaak komen. Een bitje beschermt je tanden. Kijk bij de gebitsbeschermers.
  • Kruisbeschermer: bij zelfverdediging oefen je ook trappen en knieën. Een toque onder je broek geeft rust. Je vindt ze bij de kruisbeschermers.
  • Slippers en een tas: buiten de mat loop je op slippers, zodat de mat schoon blijft. Pak, bitje en handdoek gaan in een sporttas.

Wat komt erbij als je verder gaat?

Sportjujitsu kent meerdere wedstrijdonderdelen. Bij het duo-onderdeel laat je met een vaste partner een reeks aanvallen en verdedigingen zien, beoordeeld op techniek en snelheid. Bij het fighting-onderdeel gaat een partij van afstand (stoten en trappen) via vastpakken en werpen naar de grond. Daarnaast is er een gronddiscipline die op BJJ lijkt.

Voor fighting draag je beschermers voor handen, schenen en voeten. Welke modellen en kleuren zijn toegestaan, bepaalt de bond. Vraag het na bij je club of bond voordat je iets koopt, want niet elke handschoen of scheenbeschermer is goedgekeurd.

Ga je vaker op de grond trainen, ook zonder pak? Dan is een rashguard of compressieshirt prettig. Het blijft op zijn plek, voorkomt schaafplekken en droogt snel. Wie ook BJJ gaat proberen, vindt banden en andere artikelen bij BJJ. BJJ-pakken hebben we binnenkort.

Thuis kun je met een partner stoten en trappen oefenen op focus mitts en kickpads. Zo werk je aan de slagen die bij zelfverdediging en fighting horen, zonder je partner te raken.

Waar let je op bij het kopen?

  • Stevigheid van het pak: een dun karatepak scheurt snel als er aan wordt getrokken. Kies een pak met een dikke, gestikte kraag en versterkte knieën.
  • Maat: pakken krimpen vaak bij de eerste was. Lees wat de fabrikant aangeeft en kies bij twijfel iets ruimer, zeker voor kinderen.
  • Wat de club vraagt: sommige clubs willen een wit pak, andere staan ook blauw toe. Bij wedstrijden kan de kleur van je band of pak vastliggen.
  • Bitje: kies een bitje dat je zelf vormt in heet water. Het zit dan strak, zodat je bij een worp niet hoeft na te denken over je mond.
  • Hygiëne: je werkt huid op huid met je partners. Was je pak na elke les, knip je nagels kort, doe sieraden af en kom niet op de mat met een wondje dat niet is afgeplakt.
Onderdeel Recreatief Sportjujitsu
Pak Stevig pak, wit of volgens club Volgens de regels van de bond
Bescherming Bitje, kruisbeschermer Plus hand-, scheen- en voetbeschermers bij fighting
Extra Slippers, tas Rashguard voor grondtraining

Begin met een paar proeflessen en vraag je trainer welke bescherming nodig is in jouw groep. Bitjes, kruisbeschermers, rashguards en pads haal je in de winkel van Vechtsportcentrale.

Gear voor Jiu-jitsu

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen jiu-jitsu en BJJ?

Japans jiu-jitsu is breed: je leert vallen, werpen, klemmen, stoten en trappen, met de nadruk op zelfverdediging. Braziliaans jiu-jitsu richt zich vooral op het gevecht op de grond. Ze hebben dezelfde oorsprong, maar de lessen zien er heel anders uit.

Kan ik een judopak gebruiken voor jiu-jitsu?

Vaak wel, omdat een judopak dik en stevig is en tegen trekken kan. Veel jiu-jitsuka trainen er gewoon in. Vraag wel even bij je club of er een kleur of logo wordt voorgeschreven.

Is jiu-jitsu geschikt voor kinderen?

Ja, veel clubs hebben jeugdlessen. Kinderen leren eerst veilig vallen en spelenderwijs grepen losmaken. Het tempo en de technieken worden aangepast aan hun leeftijd.

Wat is sportjujitsu?

Sportjujitsu is de wedstrijdvorm van jiu-jitsu. Er zijn onderdelen waarin je met een partner vaste technieken laat zien en onderdelen waarin je echt tegen een tegenstander vecht. Je club kan je vertellen welke onderdelen bij jouw niveau passen.

Heb ik bescherming nodig in de eerste les?

Meestal niet, de eerste lessen gaan vooral over vallen en basistechniek. Zodra je stoten en trappen met een partner gaat oefenen, is een bitje verstandig. Voor jongens en mannen hoort daar een kruisbeschermer bij.